اختلال بیاشتهایی عصبی در نوجوانان؛ علائم هشداردهنده، عوارض و اهمیت درمان زودهنگام
به گزارش روان ۲۴ به نقل از ایرنا، اختلال بیاشتهایی عصبی در نوجوانان یکی از مهمترین اختلالات سلامت روان است که علاوه بر کاهش وزن شدید، میتواند سلامت جسمی، روانی و اجتماعی نوجوان را تحت تأثیر قرار دهد. متخصصان هشدار میدهند که تشخیص زودهنگام این بیماری و آغاز درمان تخصصی، نقش مهمی در جلوگیری از عوارض جبرانناپذیر دارد.
بر اساس اعلام وزارت بهداشت، اختلال بیاشتهایی عصبی و اختلال بدریختانگاری بدن از جمله بیماریهایی هستند که در آن فرد برداشت نادرستی از ظاهر و وزن خود دارد و همین تصور اشتباه، رفتارهای آسیبزا را ایجاد میکند.
علائم رفتاری اختلال بیاشتهایی عصبی در نوجوانان
والدین باید نسبت به تغییرات رفتاری فرزند خود حساس باشند. مهمترین علائم عبارتاند از:
- پنهان کردن غذا خوردن
- حذف وعدههای غذایی
- غذا خوردن بهتنهایی
- وسواس در انتخاب غذا
- وزنکشی مکرر
- نگاه کردن مداوم به آینه
- ورزش افراطی برای کاهش وزن
ادامه این رفتارها میتواند نشانه ابتلا به اختلال بیاشتهایی عصبی در نوجوانان باشد و نیاز به بررسی تخصصی دارد.
علائم روانی و عاطفی
در بسیاری از نوجوانان، نشانههای روانی قبل از علائم جسمی ظاهر میشوند. از جمله:
- نگرانی مداوم درباره وزن
- ترس شدید از چاق شدن
- نارضایتی دائمی از ظاهر
- احساس چاق بودن با وجود وزن طبیعی
- اضطراب
- افسردگی
- انزوای اجتماعی
- کاهش عملکرد تحصیلی
علائم جسمی اختلالات خوردن
تداوم این اختلالات میتواند باعث بروز مشکلات جسمی متعددی شود، از جمله:
- کاهش شدید وزن
- احساس سرمای دائمی
- ریزش مو
- ضعف و بیحالی
- سرگیجه
- مشکلات گوارشی
- اختلال در تعادل الکترولیتهای بدن
رفتارهای پرخطری که نباید نادیده گرفته شوند
برخی نوجوانان برای کاهش وزن به روشهای خطرناکی روی میآورند، از جمله:
- استفراغ عمدی
- مصرف خودسرانه ملینها
- استفاده از قرصهای لاغری
- مصرف داروهای کاهش اشتها
- استفاده از مکملهای تبلیغشده در فضای مجازی
این رفتارها میتوانند آسیبهای جدی به قلب، استخوانها و سایر اندامهای بدن وارد کنند.
چرا تشخیص زودهنگام اهمیت دارد؟
هرچه اختلال بیاشتهایی عصبی در نوجوانان زودتر تشخیص داده شود، درمان موفقتر خواهد بود. ادامه باورهای نادرست درباره ظاهر و وزن، روند درمان را دشوارتر کرده و احتمال بروز افسردگی، انزوای اجتماعی، پوکی استخوان و مشکلات قلبی را افزایش میدهد.
والدین چگونه برخورد کنند؟
متخصصان توصیه میکنند در صورت مشاهده علائم هشداردهنده:
- با آرامش با نوجوان گفتوگو کنید.
- از سرزنش، تمسخر یا قضاوت خودداری کنید.
- نگرانیهای او را جدی بگیرید.
- هرچه سریعتر از روانپزشک کودک و نوجوان یا روانشناس کمک بگیرید.
جمعبندی
اختلال بیاشتهایی عصبی در نوجوانان و اختلال بدریختانگاری بدن بیماریهای واقعی و قابل درمان هستند. افزایش آگاهی خانوادهها، تشخیص زودهنگام و درمان تخصصی میتواند از بروز عوارض جسمی و روانی شدید جلوگیری کرده و کیفیت زندگی نوجوانان را بهبود ببخشد.
