در هفتههای اخیر، ادعایی جنجالی از سوی رابرت اف. کنی جونیور، سیاستمدار و فعال آمریکایی، در فضای مجازی منتشر شد که مصرف تایلنول در دوران بارداری میتواند باعث بروز اوتیسم در کودکان شود. این ادعا موجی از نگرانی در میان مادران و خانوادهها ایجاد کرد و بحثهای گستردهای درباره ایمنی داروهای رایج دوران بارداری بهراه انداخت. اما آیا شواهد علمی چنین ارتباطی را تأیید میکنند؟
جنجال رسانهای پیرامون تایلنول و اوتیسم
رابرت اف. کنی جونیور، نامزد پیشین انتخابات ریاستجمهوری آمریکا، در یکی از سخنرانیهای اخیر خود مدعی شد که مصرف استامینوفن (تایلنول) در دوران بارداری، احتمال اوتیسم در کودکان را افزایش میدهد. این اظهارنظر، در حالی مطرح شد که هیچیک از نهادهای معتبر علمی و پزشکی جهان تاکنون چنین ارتباطی را تأیید نکردهاند. در واقع، اظهارات او بیشتر جنبه سیاسی و رسانهای داشته و از پشتوانه علمی کافی برخوردار نیست.
تحقیقات علمی درباره تایلنول و اوتیسم
بر اساس بررسیهای گسترده در مجلات علمی معتبر مانند JAMA Pediatrics و The Lancet Psychiatry، تاکنون هیچ مدرک قانعکنندهای مبنی بر ارتباط مستقیم بین مصرف تایلنول و بروز اوتیسم پیدا نشده است. برخی مطالعات اولیه صرفاً به وجود «همبستگی احتمالی» اشاره کردهاند، اما دانشمندان تأکید دارند که همبستگی بهمعنای «علّیت» نیست. به عبارت دیگر، حتی اگر در برخی نمونهها مصرف تایلنول و بروز اوتیسم همزمان دیده شده باشد، این امر به معنای رابطهی علت و معلولی نیست.
نقش ژنتیک در بروز اوتیسم
پژوهشهای جدید نشان میدهند که ژنتیک اصلیترین عامل بروز اختلال طیف اوتیسم است. بیش از ۸۰ درصد موارد اوتیسم با عوامل ژنتیکی مرتبط است و نقش عوامل محیطی، از جمله داروها یا تغذیه مادر، بسیار محدودتر از آن است که پیشتر تصور میشد. بر همین اساس، متخصصان معتقدند تمرکز بر عوامل دارویی نباید باعث غفلت از بررسیهای ژنتیکی و تشخیص زودهنگام این اختلال شود.
موضع پزشکان درباره مصرف تایلنول در بارداری
سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) و انجمن متخصصان زنان و زایمان آمریکا (ACOG) تأکید کردهاند که تایلنول همچنان یکی از داروهای ایمن برای کنترل درد و تب در دوران بارداری است، مشروط بر آنکه طبق دستور پزشک مصرف شود. در مقابل، بسیاری از داروهای مسکن دیگر مانند ایبوپروفن یا آسپرین، به دلیل احتمال آسیب به جنین، در دوران بارداری توصیه نمیشوند.
چرا چنین شایعاتی خطرناک است؟
انتشار شایعاتی از این دست میتواند باعث اضطراب غیرضروری در میان مادران و کاهش اعتماد عمومی به توصیههای علمی شود. خودداری از مصرف داروهای بیخطر در شرایطی که مادر نیاز به درمان دارد، میتواند سلامت او و جنین را به خطر اندازد. متخصصان تأکید دارند که تصمیمگیری درباره دارو باید همواره با نظر پزشک انجام شود و اطلاعات فضای مجازی نمیتواند جایگزین شواهد علمی و مشورت تخصصی باشد.
با توجه به شواهد موجود، ارتباط میان تایلنول و اوتیسم تاکنون از نظر علمی ثابت نشده است. بیشتر پژوهشها نقش عوامل ژنتیکی را در بروز این اختلال برجسته میدانند. بنابراین، مصرف تایلنول در دوران بارداری طبق دستور پزشک بیخطر تلقی میشود. آگاهی علمی و مراجعه به منابع معتبر، بهترین راه برای جلوگیری از گسترش شایعات در حوزه سلامت روان و پزشکی است.
