سیده مبینا محسنی تکیه
در دنیای امروز، فیلم و سریالها تنها وسیلهای برای سرگرمی نیستند؛ بلکه بستری ارزشمند برای بازتاب دغدغههای انسانی، بازشناسی هیجانات و حتی یادگیری غیرمستقیم مفاهیم روانشناسی محسوب میشوند. بسیاری از افراد، در خلال تماشای یک داستان سینمایی یا سریالی، فرصت مییابند تا با زوایای پنهان ذهن و رفتار انسانی آشنا شوند و این تجربه میتواند هم تسکیندهنده و هم آموزنده باشد.
از سوی دیگر، کارگردانان و بازیگران برجسته همواره تلاش کردهاند تا به کمک هنر هفتم، پیچیدگیهای روان انسان را به تصویر بکشند. پرداختن به مفاهیم روانشناختی در سینما نه تنها جذابیت داستانی میآفریند، بلکه فرصتی برای تعمیق نقشها، برانگیختن احساسات و ایجاد ارتباطی عمیقتر با مخاطب فراهم میسازد. بسیاری از آثار ماندگار تاریخ سینما، دقیقاً بهدلیل همین نگاه روانشناختیشان جایگاه ویژهای یافتهاند.
بر همین اساس، انتشار فهرستی از بهترین فیلمها و سریالهای روانشناسی در وبسایت «روانشناسان» اقدامی ارزشمند است؛ چراکه هم علاقهمندان سینما و هم دوستداران روانشناسی میتوانند از این مسیر، آثار برتر این حوزه را بشناسند و تجربه تماشای خود را غنیتر کنند. این معرفیها میتواند دریچهای باشد برای پیوند میان هنر و علم روانشناسی و الهامبخش مخاطبان در مسیر شناخت بهتر ذهن و رفتار انسان.
Parasite
عنوان فیلم به زبان انگلیسی: Parasite
عنوان فیلم به زبان فارسی: انگل
سال اکران: 2019
کارگردان: بونگ جون-هو (Bong Joon-ho)
تهیهکننده: کواک سین-آی (Kwak Sin-ae)، بونگ جون-هو
نویسندگان: بونگ جون-هو، هان جین-وون (Han Jin-won
بازیگران: سونگ کانگ-هو، لی سون-کیون، چو یو-جونگ، چوی وو-شیک، پارک سو-دام، جانگ هه-جین
جنبههای روانشناسی
فیلم Parasite شکاف طبقاتی و تأثیر فقر و ثروت بر ذهن و رفتار انسان را نشان میدهد. فشار اقتصادی در این اثر بهعنوان منبعی برای اضطراب، حس حقارت و پرخاشگری پنهان معرفی میشود. همچنین فیلم به رفتارهای جبرانی میپردازد که در شرایط نابرابری شکل میگیرند. مفاهیم روانشناسی اجتماعی مانند «تقسیم طبقاتی»، «تضاد درونی شخصیتها» و «انکار تفاوتهای اجتماعی» بهروشنی در داستان دیده میشود.
خلاصه فیلم
خانوادهای فقیر در سئول بهطور اتفاقی با یک خانواده ثروتمند آشنا میشود. آنها با حیله و نقشه، جای خدمتکاران خانه را یکییکی پر میکنند. ابتدا همهچیز طبق برنامه پیش میرود. اما با آشکار شدن رازهای پنهان، واقعیتهای تلخ اجتماعی خود را نشان میدهند. از اینجا زندگی هر دو خانواده وارد چرخهای از ترس، خشونت و فروپاشی میشود.
نقاط قوت
– روایت چندلایه که همزمان کمدی، درام و تریلر را در خود دارد.
– پرداخت هنرمندانه به مفاهیم روانشناسی اجتماعی و طبقاتی.
– بازیهای قدرتمند و باورپذیر بازیگران.
– کارگردانی استادانه بونگ جون-هو در ایجاد فضایی پرتنش و نمادین.
– طراحی صحنه و میزانسن دقیق که نقش یک شخصیت مستقل را ایفا میکند.
نقاط ضعف
– برخی صحنهها برای مخاطب عام بیش از حد نمادین یا استعاری به نظر میرسند.
– پایان تلخ و غیرمنتظره ممکن است برای برخی بینندگان ناخوشایند باشد.
– ریتم فیلم در بخشهایی کند میشود و نیازمند تمرکز بالا از سوی مخاطب است.
نقد فیلم
دیوید رونی (منتقد ارشد هالیوود ریپورتر): فیلم Parasite شاهکاری است که با طنز تلخ و واقعگرایی تکاندهنده، مرزهای ژانر را درهم میشکند و بیننده را وادار به بازاندیشی درباره ساختارهای اجتماعی و روانی میکند.
مانوهلا دارگیس (منتقد نیویورک تایمز): این فیلم تنها درباره تضاد طبقاتی نیست؛ بلکه زخمهای روانی ناشی از آن را هم آشکار میسازد. بونگ جون-هو توانسته است پیچیدگیهای انسانی را با نگاهی روانشناسانه روایت کند.
پیتر برادشاو (منتقد گاردین): Parasite با هوشمندی لایههای روانی شخصیتها را نمایان میکند و نشان میدهد میل به بقا چگونه اخلاقیات را دگرگون میسازد. این اثر ترکیبی نادر از سرگرمی، هنر و روانشناسی اجتماعی است.
