افسردگی و سیستم ایمنی؛ کشف جدید دانشمندان درباره تغییر فعالیت ژنها
به گزارش روان ۲۴ به نقل از خبرآنلاین، سالها تصور میشد افسردگی و سیستم ایمنی ارتباط مستقیمی با یکدیگر ندارند و افسردگی صرفاً یک اختلال مغزی است. اما نتایج یک پژوهش تازه نشان میدهد افسردگی و سیستم ایمنی ارتباطی بسیار عمیقتر از تصور دانشمندان دارند و این بیماری میتواند فعالیت صدها ژن را در سلولهای ایمنی بدن تغییر دهد.
مطالعه جدید نشان میدهد افسردگی تنها بر مغز اثر نمیگذارد، بلکه تغییرات گستردهای در عملکرد سیستم ایمنی ایجاد میکند؛ موضوعی که میتواند در آینده روشهای تشخیص و درمان این اختلال را متحول کند.
پژوهش جدید چه چیزی را نشان میدهد؟
محققان دانشگاه سائوپائولو برزیل اطلاعات ژنتیکی ۱۸۶۴ بیمار مبتلا به اختلال افسردگی اساسی را با بیش از ۱۲۰۰ فرد سالم مقایسه کردند.
نتایج بررسیها نشان داد:
- فعالیت ۱۳۸۳ ژن در گلبولهای سفید خون افراد مبتلا به افسردگی با افراد سالم تفاوت دارد.
- ۷۳ ژن از این مجموعه معمولاً با عملکرد سیناپسهای مغزی و انتقال پیامهای عصبی شناخته میشوند.
- این یافته نشان میدهد تغییرات زیستی افسردگی تنها به مغز محدود نیست و در سلولهای سیستم ایمنی نیز مشاهده میشود.
آیا افسردگی با آزمایش خون تشخیص داده خواهد شد؟
پژوهشگران در ادامه ۱۸ ژن را شناسایی کردند که میتوانند افراد مبتلا به افسردگی را از افراد سالم تفکیک کنند.
به گفته محققان، این ژنها ممکن است در آینده به عنوان نشانگرهای زیستی (Biomarkers) برای:
- تشخیص افسردگی
- ارزیابی شدت بیماری
- بررسی پاسخ به درمان
مورد استفاده قرار گیرند.
البته دانشمندان تأکید میکنند هنوز نمیتوان از آزمایش خون به عنوان ابزار قطعی تشخیص افسردگی استفاده کرد و این نتایج باید در مطالعات گستردهتر تأیید شوند.
چرا ارتباط افسردگی و سیستم ایمنی اهمیت دارد؟
سالهاست پژوهشها نشان دادهاند افراد مبتلا به افسردگی تنها با علائم روانی روبهرو نیستند و بسیاری از آنها مشکلات جسمی مختلفی را نیز تجربه میکنند؛ از جمله:
- اختلال خواب
- کاهش اشتها
- دردهای مزمن بدن
- التهابهای پوستی
- افزایش خطر بیماریهای قلبی و عروقی
- ضعف سیستم ایمنی
اکنون پژوهش جدید میتواند توضیح دهد که چرا این مشکلات جسمی در بسیاری از بیماران دیده میشود.
افسردگی؛ یک بیماری سیستمیک
پژوهشگران معتقدند افسردگی باید بیش از گذشته به عنوان یک بیماری سیستمیک در نظر گرفته شود؛ یعنی اختلالی که علاوه بر مغز، بخشهای مختلف بدن از جمله سیستم ایمنی را نیز تحت تأثیر قرار میدهد.
درک بهتر این ارتباط میتواند زمینهساز توسعه روشهای نوین تشخیص، درمانهای هدفمندتر و حتی پیشگیری از عوارض جسمی مرتبط با افسردگی باشد.
جمعبندی
نتایج این پژوهش نشان میدهد افسردگی و سیستم ایمنی ارتباطی عمیق دارند و تغییر فعالیت ژنهای سلولهای ایمنی میتواند یکی از ویژگیهای مهم این بیماری باشد. هرچند هنوز تا تولید یک آزمایش خون دقیق برای تشخیص افسردگی فاصله وجود دارد، اما این یافتهها گامی مهم در شناخت بهتر سازوکارهای زیستی افسردگی و توسعه درمانهای مؤثرتر به شمار میروند.
